Wat als de overgang ons uitnodigt om thuis te komen bij onszelf?

De mijlpaal

Afgelopen jaar mocht ik de mooie leeftijd van vijftig aantikken. Uiteraard heb ik dat uitbundig gevierd, want ik voel me rijk dat ik al vijftig jaar op deze prachtige planeet heb mogen rondlopen. Een rijkdom die ik eerder niet had verwacht.

Vanwege verschillende gezondheidsklachten heb ik jarenlang gedacht dat ik de dertig misschien niet eens zou halen. Gelukkig bleek mijn lichaam veerkrachtiger dan ik dacht. Vijftig worden was voor mij dan ook allesbehalve vanzelfsprekend. En na het overlijden van mijn moeder heb ik geleerd dat geen enkele leeftijd vanzelfsprekend is.

Misschien is dat ook de reden waarom ik de afgelopen jaren steeds nieuwsgieriger ben geworden naar de signalen van mijn lichaam. Niet alleen naar wat er lichamelijk gebeurt, maar ook naar wat het me misschien probeert te vertellen. 

Vijftig voelde voor mij als een mijlpaal.

Een mijlpaal van volwassenheid.

Van dankbaarheid.

Van mezelf steeds meer omarmen.

Maar ook van bezinning.

De stilte

Drie weken later stapte ik alleen op het vliegtuig naar India. 

Niet om iets te zoeken, maar om iets los te laten.

Drie weken lang nam ik bewust de tijd om stil te staan. Bij wie ik ben geworden. Waar ik nu sta. Hoe ik de komende jaren wil leven. En wat ik los wil laten.

Even geen verwachtingen.

Niets hoog te houden.

Niemand die iets van mij nodig had.

Alleen tijd.

Alleen ruimte.

Alleen mezelf.

En eerlijk? Ik heb genoten van bijna iedere minuut.

Wat me misschien nog wel het meest raakte, was hoe gemakkelijk we onszelf laten afleiden. Even een winkel in. Even een praatje maken. Even op onze telefoon kijken. Voor je het weet vullen we de stilte weer op. Niet omdat het moet, maar omdat we het bijna niet meer gewend zijn om alleen met onszelf te zijn.

Juist doordat ik bewust voor die stilte koos, ontdekte ik hoe waardevol die eigenlijk is. Niet omdat ik mezelf daar ineens vond, maar omdat ik voelde hoeveel rust er ontstaat als er even niets hoeft.

Diep in de nacht, tijdens heftige dromen, kwamen de emotionele confrontaties. Oude gevoelens. Oude patronen. Dingen waarvan ik dacht dat ik ze allang had losgelaten. Misschien was dat wel precies wat ik daar mocht doen.

De vraag

Maar al jaren vóór mijn vijftigste speelde er iets anders.

De overgang, of menopauze zoals deze levensfase ook vaak wordt genoemd. Een periode waarin veel vrouwen te maken krijgen met overgangsklachten zoals vermoeidheid, slecht slapen, stemmingswisselingen en spier- of gewrichtspijn.  

En eerlijk?

Ik vind het allesbehalve makkelijk.

Toch vraag ik me steeds vaker iets af.

Wat als de overgang ons helemaal niet tegenwerkt?

Wat als ons lichaam ons juist iets probeert te vertellen?

Wat als ons lichaam ons juist niet in de steek laat, maar ons juist de weg terug naar onszelf wijst?

Is de overgang misschien onze derde puberteit?

Misschien zie ik het te simpel. Of juist te ingewikkeld. Maar ik geloof dat er in de natuur niets zomaar gebeurt en dat het leven ons in verschillende fases uitnodigt om opnieuw te groeien.

Als dreumes leren we 'nee' zeggen. Dat kleine mensje dat ineens koppig zijn eigen wil ontdekt, zet eigenlijk zijn eerste stap richting eigenheid.

Tijdens de puberteit gebeurt iets soortgelijks. Hormonen zetten de wereld op zijn kop en dwingen jongeren om los te komen van hun ouders. Ze ontdekken hun eigen waarden, hun eigen waarheid en hun eigen identiteit.

En toen vroeg ik me af...

Wat als de overgang óók zo'n levensfase is?

Niet een fase waarin we onszelf kwijtraken.

Maar juist een fase waarin we onszelf weer terugvinden.

Na jarenlang zorgen.

Aanpassen.

Sterk zijn.

Doorgaan.

Misschien hebben de hormonen ons jarenlang geholpen om te zorgen, ons aan te passen en ons gezin te dragen. 

Zou het kunnen dat de natuur daarin een eigen wijsheid kent?

Misschien is de overgang geen probleem dat opgelost moet worden, maar een levensfase die ons uitnodigt om opnieuw te ontdekken wie we werkelijk zijn.

De confrontatie

We leven in een samenleving waarin zorgen, presteren, doorgaan en aanpassen vaak worden beloond. Niet gek dus dat veel vrouwen jarenlang in een overlevingsstand leven, zonder zich daarvan bewust te zijn. 

Tot het ineens begint te schuren.

Grenzen worden voelbaar.

Relaties veranderen.

Werk voelt niet meer vanzelfsprekend.

En het lichaam zegt steeds vaker:

"Tot hier."

Niet omdat je stuk bent.

Maar omdat iets in jou verlangt naar meer echtheid.

Jarenlang was je vooral afgestemd op de buitenwereld.

Op wat er van je verwacht werd.

Op wat er nodig was.

En dan...

fluistert je lichaam ineens:

"En jij dan?"

Het keerpunt

Dat herken ik ook bij mezelf.

Ik herinner me de momenten dat ik achter mijn laptop zat. Mijn lichaam had allang aangegeven dat het niet meer ging. Toch bleef ik proberen.

Nog één mail.

Nog één telefoontje.

Nog één taak.

Tot de tranen vanzelf begonnen te vloeien.

Niet alleen uit vermoeidheid, maar ook uit schuldgevoel, teleurstelling en schaamte.

Omdat ik niet meer kon voldoen aan verwachtingen en omdat ik vond dat ik tekort schoot.

Op mijn werk.

Naar Hans.

Naar mezelf.

De uitputting was nabij en ik was mezelf volledig kwijt. Het gevoel gevangen te zitten in mijn eigen lijf maakte me gefrustreerd en angstig.

Wat als dit zo blijft?

Achteraf besef ik dat ik jarenlang in een overlevingsstand leefde.

Mijn lichaam liet me uiteindelijk geen keuze meer.

De crash in mijn hoofd, de vermoeidheid, het slechte slapen, stemmingswisselingen en de spier- en gewrichtsklachten dwongen me letterlijk stil te staan.

Om te voelen.

Om eerlijk te worden.

Naar mezelf én naar de ander.

De weg naar binnen

Pleasen is geen optie meer als je lichaam niet langer meewerkt.

Het dwong me eerlijk te zijn naar mezelf, mijn partner, mijn werk en mijn relaties. Dat leverde soms pijnlijke gesprekken op. 

Maar tegelijkertijd bracht het me dichter bij mezelf.

En daardoor ook dichter bij de ander.

Ik kon niet anders dan vaker 'nee' zeggen.

Niet omdat ik minder van anderen ben gaan houden.

Maar omdat ik meer van mezelf ben gaan houden.

Ik stel mezelf nog steeds vragen.

Waar krijg ik energie van?

Waar loop ik op leeg?

Waar word ik echt blij van?

Wat heb ík eigenlijk nodig? 

Misschien begint echte zelfzorg wel met eerlijk luisteren naar jezelf.

Wat als de overgang ons iets wil leren?

Niet alleen mijn werk veranderde daardoor.

Ook mijn relaties.

Mijn vriendschappen.

Mijn manier van leven.

En misschien is dat nog wel het moeilijkste.

Want niet alleen de vrouw verandert.

Ook de mensen om haar heen worden geraakt.

Een partner ziet zijn vrouw veranderen, terwijl zij zelf vaak nog niet begrijpt wat er gebeurt.

Daar ontstaan soms botsingen. Niet omdat er minder liefde is, maar omdat oude patronen niet meer werken.

En misschien...

is dat precies de bedoeling.

Stel dat de overgang niet gaat over aftakeling, maar over opbouw.

Over groeien in authenticiteit. 

Over leven vanuit verbinding met jezelf. 

Misschien verliezen we onszelf niet.

Misschien verliezen we alleen datgene wat nooit echt bij ons hoorde.

Wat als we de klachten niet alleen als last zouden zien, maar als uitnodiging om stil te staan.  

Want pas wanneer het water van een vijver tot rust komt, kun je de bodem zien.

Zo is het misschien ook met ons hart.

Misschien kunnen we pas echt voelen wat er leeft als we niet langer blijven rennen.

Misschien vraagt de overgang ons niet om sterker te worden.

Misschien vraagt ze ons om eerlijker te worden.

Ze maakt ons niet zwakker.

Ze maakt het alleen steeds moeilijker om onszelf te verlaten.

Misschien is de overgang wel de mooiste uitnodiging die het leven ons kan geven.

Niet om iemand anders te worden.

Maar om eindelijk helemaal onszelf te zijn.

Thuiskomen

Ik weet niet of mijn visie klopt.

Misschien is de overgang gewoon een lastige hormonale fase.

Misschien is ze veel meer dan dat.

Ik weet alleen dat mijn lichaam mij de afgelopen jaren iets heeft geleerd wat mijn hoofd jarenlang niet wilde horen.

Dat ik mezelf niet langer hoef te verlaten om liefdevol te zijn.

Misschien dacht ik dat ik naar India reisde om iets los te laten.

Misschien moest ik vooral leren luisteren.

Want misschien fluistert ons hart al veel langer.

Mijn lichaam zorgde er alleen voor dat ik eindelijk luisterde.

Herken je jezelf in dit verhaal?

Misschien spreekt ook mijn blog over leven in de overlevingsstand je aan. Of lees meer over hartcoherentie en hoe deze methode mij helpt om meer rust, balans en verbinding met mezelf te ervaren. 

Over mij

Deze blog schreef ik vanuit mijn eigen ervaringen. Ik geloof dat verhalen kunnen raken, verbinden en soms precies dát inzicht geven dat op dat moment nodig is. Vanuit diezelfde overtuiging begeleid ik mensen die verlangen naar meer rust, verbinding en leven vanuit hun hart.